Mandate Mülteci
Mandate mülteci (manda mültecisi), Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (BMMYK) tarafından, 1950 tarihli Tüzüğü'nden doğan görev alanı (manda) çerçevesinde mülteci olarak tanınan kişidir. Bu tanıma, kişinin bulunduğu devletin 1951 Sözleşmesi'ne taraf olup olmamasından bağımsızdır (bkz. BMMYK'nın İlgi Alanına Giren Kişiler).
Türkiye'de coğrafi sınırlama nedeniyle Avrupa dışından gelen sığınmacıların başvuruları uzun yıllar "paralel prosedür" olarak bilinen bir sistemde değerlendirildi: 1994 Yönetmeliği uyarınca devlet makamları sığınma başvurularını alırken, BMMYK de aynı kişilerin mülteci statüsünü belirliyor ve tanınan mültecilerin üçüncü ülkelere yerleştirilmesi için çalışıyordu. Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'nun 2014'te yürürlüğe girmesinden sonra bu görev aşamalı olarak Göç İdaresine geçti; Eylül 2018'den itibaren kayıt ve statü belirleme işlemlerinin tamamı devlet tarafından yürütülmeye başlandı.
BMMYK'nın manda kapsamındaki tanıması devlet makamlarını bağlamaz; ancak kişinin koruma ihtiyacına ilişkin güçlü bir kanıt olarak kabul edilir. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, Abdolkhani ve Karimnia / Türkiye kararında BMMYK'nın başvurucuları mülteci olarak tanımış olmasına önem vermiştir.
Kaynak: BMMYK Tüzüğü (1950); 1994 Yönetmeliği; 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu
Ayrıca bakınız: HYD - BMMYK Türkiye’nin BMMYK Mülteci Statüsü Belirleme Prosedürü Standartlarına Uyumunun Değerlendirmesi
