Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu Değişikliği - Anayasa Mahkemesi E.2020/30, K.2023/12 Kararı (2023)

Anayasa Mahkemesi bu kararla, 7196 sayılı Kanunla Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'nda yapılan bazı değişiklikleri incelemiştir. Yetkili aracı kurumlara ilişkin 21 inci maddenin (7) numaralı fıkrasının bazı kısımları iptal edilmiş, insani ikamet izni, sınır dışı etme kararına karşı dava açma süresi, sınır dışı etme sebepleri, gönüllü geri dönüş ve genel sağlık sigortasına ilişkin hükümlere yönelik talepler reddedilmiştir.

Değişikliklerin özeti

• 21(7): “%20’sinin” ibaresi (oybirliğiyle) ve “Bakan onayıyla” ibaresi (oyçokluğuyla) iptal edildi; fıkranın üçüncü ve dördüncü cümleleri ile beşinci cümlesindeki “Cumhurbaşkanı” ibaresi, uygulama olanağı kalmadığından 6216 sayılı Kanunun 43 üncü maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğince iptal edildi. İptaller, kararın Resmî Gazete'de yayımlanmasından dokuz ay sonra yürürlüğe girdi.
• 46(1) (insani ikamet izni): değişikliğe yönelik iptal talebi reddedildi.
• 53(3): dava açma süresinin on beş günden yedi güne indirilmesine yönelik iptal talebi reddedildi.
• 54(1)(h): “ya da bu hükümleri ihlale teşebbüs edenler” ibaresine yönelik iptal talebi reddedildi.
• 60/A(1) (gönüllü geri dönüş): “Genel Müdürlüğün uygun gördüğü kişilere” ibaresine yönelik iptal talebi reddedildi.
• 89(3)(a) (genel sağlık sigortası): “bir yıl süre ile” ve “ve Bakanlıkça sigorta kaydının devamı uygun görülenler” ibarelerine yönelik iptal talepleri reddedildi.

Metin

ANAYASA MAHKEMESİ KARARI

Esas Sayısı : 2020/30

Karar Sayısı : 2023/12

Karar Tarihi : 25/1/2023

R.G. Tarih – Sayı : 27/6/2023 - 32234

İptal davasını açan: Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri Engin ALTAY, Özgür ÖZEL ve Engin ÖZKOÇ ile birlikte 134 milletvekili (E.2020/30)

İtiraz yoluna başvuran: İstanbul Anadolu 1. Sulh Hukuk Mahkemesi (E.2020/63)

Bu sayfada kararın yalnızca 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanununa ilişkin hüküm bölümleri yer almaktadır.

HÜKÜM

6/12/2019 tarihli ve 7196 sayılı Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un;

[…] (A-E bentleri diğer kanunlara ilişkindir.)

F. 72. maddesiyle 4/4/2013 tarihli ve 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu’nun 21. maddesinin değiştirilen (7) numaralı fıkrasının;

1. İkinci cümlesinde yer alan;

a. “…%20’sinin…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve İPTALİNE, iptal hükmünün, Anayasa’nın 153. maddesinin üçüncü fıkrası ile 6216 sayılı Kanun’un 66. maddesinin (3) numaralı fıkrası gereğince KARARIN RESMÎ GAZETE’DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE OYBİRLİĞİYLE,

b. “…Bakan onayıyla…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve İPTALİNE, Muhterem İNCE’nin karşıoyu ve OYÇOKLUĞUYLA, iptal hükmünün, Anayasa’nın 153. maddesinin üçüncü fıkrası ile 6216 sayılı Kanun’un 66. maddesinin (3) numaralı fıkrası gereğince KARARIN RESMÎ GAZETE’DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE OYBİRLİĞİYLE,

2. Üçüncü ve dördüncü cümlelerinin 6216 sayılı Kanun’un 43. maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğince İPTALLERİNE, iptal hükümlerinin, Anayasa’nın 153. maddesinin üçüncü fıkrası ile 6216 sayılı Kanun’un 66. maddesinin (3) numaralı fıkrası gereğince KARARIN RESMÎ GAZETE’DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE OYBİRLİĞİYLE,

3. Beşinci cümlesinde yer alan “…Cumhurbaşkanı…” ibaresinin 6216 sayılı Kanun’un 43. maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğince İPTALİNE, iptal hükmünün, Anayasa’nın 153. maddesinin üçüncü fıkrası ile 6216 sayılı Kanun’un 66. maddesinin (3) numaralı fıkrası gereğince KARARIN RESMÎ GAZETE’DE YAYIMLANMASINDAN BAŞLAYARAK DOKUZ AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRMESİNE OYBİRLİĞİYLE,

G. 74. maddesiyle 6458 sayılı Kanun’un 46. maddesinin (1) numaralı fıkrasında yer alan “…Bakanlığın onayı alınmak ve en fazla birer yıllık sürelerle olmak kaydıyla,…” ibaresinin “…Bakanlıkça belirlenen sürelerle sınırlı olmak kaydıyla ve Genel Müdürlüğün onayı alınarak…” şeklinde değiştirilmesinde bulunan;

1. “…Bakanlıkça belirlenen sürelerle sınırlı olmak kaydıyla...” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE, Zühtü ARSLAN ile Engin YILDIRIM’ın karşıoyları ve OYÇOKLUĞUYLA,

2. “...ve Genel Müdürlüğün onayı alınarak…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE OYBİRLİĞİYLE,

Ğ. 75. maddesiyle 6458 sayılı Kanun’un 53. maddesinin (3) numaralı fıkrasının birinci cümlesinde yer alan “…on beş gün…” ibaresinin “…yedi gün…” şeklinde değiştirilmesinin Anayasa’ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE OYBİRLİĞİYLE,

H. 76. maddesiyle 6458 sayılı Kanun’un 54. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (h) bendine eklenen “…ya da bu hükümleri ihlale teşebbüs edenler” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE OYBİRLİĞİYLE,

I. 81. maddesiyle 6458 sayılı Kanun’a eklenen 60/A maddesinin (1) numaralı fıkrasında yer alan “…Genel Müdürlüğün uygun gördüğü kişilere…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin REDDİNE OYBİRLİĞİYLE,

İ. 87. maddesiyle 6458 sayılı Kanun’un 89. maddesinin (3) numaralı fıkrasının değiştirilen (a) bendinin;

1. Birinci cümlesinde yer alan “…bir yıl süre ile…” ibaresinin,

2. İkinci cümlesinde yer alan “…ve Bakanlıkça sigorta kaydının devamı uygun görülenler…” ibaresinin,

Anayasa’ya aykırı olmadıklarına ve iptalleri talebinin REDDİNE OYBİRLİĞİYLE,

25/1/2023 tarihinde karar verildi.

Kararın tam metni (PDF) için tıklayınız.

Ayrıca bakınız

• Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu Değişiklikleri (tüm değişikliklerin listesi)
• Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (2013 tarihli ilk metin)
• Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu Değişikliği - 7196 Sayılı Kanun (2019)

Hukuki Metinler Ulusal Mevzuat · Uluslararası Sözleşmeler ve ilgili mevzuat · AİHM Kararları · BMMYK Kılavuz İlkeleri · BMMYK EXCOM Kararları · Türkiye İlerleme Raporları · BM İnsan Hakları Kitapçıkları · Geri Kabul Anlaşmaları · TBMM Genel Kurul Tutanakları · TBMM Soru Önergeleri