AİHM - Bilgi Notu; “Dublin davaları”: Revizyonlar arasındaki fark

madde14 sitesinden
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Değişiklik özeti yok
 
Bilgi notunun güncel sürümüne göre yeniden düzenlendi (özet ve güncel bağlantılar)
 
(Aynı kullanıcı tarafından yapılan 1 ara revizyon gösterilmiyor)
1. satır: 1. satır:
[[Avrupa_İnsan_Hakları_Mahkemesi|Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi]] tarafından yayınlanan&nbsp;&nbsp;“Dublin davaları”&nbsp;<span style="line-height: 1.5em;">başlıklı bilgi notunun İngilizce tam metni için [[:Media:ECHRDublincases.pdf|tıklayınız]].
'''[[Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi]]''' (AİHM) tarafından yayımlanan '''''“Dublin” cases''''' (“Dublin” davaları) başlıklı tematik bilgi notu. Mahkeme bilgi notlarını düzenli olarak güncellemektedir; Kasım 2026 itibarıyla Mahkeme’nin internet sitesindeki İngilizce sürüm Ocak 2022 tarihlidir.


Bilgi notunun Türkçe çevirisine pdf formatında erişmek için [[:Media:AIHMDublinbilginotu.pdf|tıklayınız]].
Bilgi notu, bir üçüncü ülke vatandaşının Avrupa Birliği üye devletlerinden birinde yaptığı sığınma başvurusunu incelemekten hangi devletin sorumlu olduğunu belirleyen [[AB Dublin II Yönetmeliği|Dublin sistemini]] kısaca tanıttıktan sonra, Dublin transferlerine ilişkin AİHM kararlarını kronolojik olarak özetlemektedir. Mahkeme, T.I. / Birleşik Krallık (2000) kararında kişinin bir ara ülkeye gönderilmesinin gönderen devleti 3. maddeye aykırı muameleye maruz kalmamasını sağlama sorumluluğundan kurtarmadığını belirtmiş; K.R.S. / Birleşik Krallık (2008) kararında ise aksi kanıtlanmadıkça Yunanistan’ın yükümlülüklerine uyacağının varsayılması gerektiğini kabul etmiştir. Bu yaklaşım [[M.S.S / Belçika ve Yunanistan]] (Büyük Daire, 2011) kararıyla değişmiştir: Mahkeme, Yunan sığınma sistemindeki eksiklikleri bilmesi gereken Belçika’nın başvurucuyu bireysel bir güvence almadan Yunanistan’a göndererek 3. maddeyi ihlal ettiğine; Yunanistan’ın ise tutulma ve yaşam koşulları nedeniyle 3. maddeyi, sığınma başvurusunun incelenmesindeki eksiklikler nedeniyle de 3. maddeyle bağlantılı olarak 13. maddeyi ihlal ettiğine hükmetmiştir. Avrupa Birliği Adalet Divanı da 21 Aralık 2011 tarihli kararında benzer bir tutum benimsemiştir. Bilgi notunda ayrıca Avusturya’dan Macaristan’a ve Yunanistan’a transferlere ilişkin Mohammed / Avusturya (2013), Sharifi / Avusturya (2013) ve Mohammadi / Avusturya (2014) kararları, İtalya’nın Adriyatik limanlarından Yunanistan’a otomatik geri göndermelerine ilişkin [[Sharifi ve Diğerleri / İtalya ve Yunanistan]] (2014) kararı ve altı çocuklu bir ailenin İtalya’ya gönderilmesi için bireysel güvence alınmasını şart koşan [[Tarakhel / İsviçre]] (Büyük Daire, 2014) kararı yer almaktadır. Mahkeme, İtalya’ya transferlere ilişkin A.M.E. / Hollanda (2015), A.S. / İsviçre (2015) ve Dublin III Tüzüğü kapsamındaki M.T. / Hollanda (2021) kararlarında, İtalya’daki kabul koşullarının M.S.S. kararı dönemindeki Yunanistan ile kıyaslanamayacağını ve tek başına bu ülkeye yapılacak tüm transferleri engellemediğini belirterek ihlal bulmamış ya da başvuruları kabul edilemez bulmuştur. Bilgi notunun Türkçe çevirisi Temmuz 2015 tarihli sürüme dayandığından A.S. / İsviçre ve M.T. / Hollanda kararlarını içermemektedir.


Bilgi notunun güncel İngilizce metni için [https://www.echr.coe.int/documents/d/echr/FS_Dublin_ENG tıklayınız] (AİHM). <br>
Bilgi notunun Türkçe çevirisi için [https://www.echr.coe.int/documents/d/echr/FS_Dublin_TUR tıklayınız] (AİHM; Temmuz 2015 tarihli sürümün Adalet Bakanlığı tarafından yapılan gayriresmî çevirisi). <br>
Bilgi notunun Ekim 2012 tarihli İngilizce metni için [[Media:ECHRDublincases.pdf|tıklayınız]]; Türkçe çevirisi için [[Media:AIHMDublinbilginotu.pdf|tıklayınız]]. <br>


'''Diğer AİHM bilgi notları:''' [[AİHM - Bilgi Notu; Toplu sınırdışı uygulamaları|Yabancıların toplu sınır dışı edilmesi]] · [[AİHM - Bilgi Notu; Gözaltındaki göçmenler|Gözaltındaki göçmenler]] · [[AİHM - Bilgi Notu; Gözaltındaki refakatli göçmen çocuklar|Gözaltındaki refakatli göçmen çocuklar]] · [[AİHM - Bilgi Notu; Gözaltındaki refakatsiz göçmen çocuklar|Gözaltındaki refakatsiz göçmen çocuklar]] · [[AİHM - Bilgi Notu; Geçici tedbirler|Geçici tedbirler]] · [[AİHM - Bilgi Notu; Suçluların iadesi ve müebbet hapis cezası|Suçluların iadesi ve müebbet hapis cezası]] · [[AİHM - Bilgi Notu; İnsan ticareti|İnsan ticareti]] · [[AİHM - Bilgi Notu; Kölelik, kulluk ve zorla çalıştırma|Kölelik, kulluk ve zorla çalıştırma]] · [[AİHM - Bilgi Notu; Sınırdışı ve iade uygulamaları|Sınırdışı ve iade uygulamaları (2012, arşiv)]]


<u>'''<br>'''</u><u>'''“Dublin” davaları<ref>Bu bilgi notunun kapsamı nihai değildir ve AİHM için bağlayıcılığı yoktur.</ref>'''</u>
{{AİHS}}


'''Ekim 2012'''
{{Raporlar}}


<br> '''“Dublin” Topluluk hukuku'''
[[Category:AİHM_Kararları]]
 
[[Category:Rapor_(Avrupa)]]
(Dublin Sistemi (Dublin Sözleşmesi ve Dublin II Tüzüğü) Avrupa Birliğine Üye Devletlerden birinin egemenlik alanında bir üçüncü ülke vatandaşı tarafından yapılan sığınma başvurusunu inceleme sorumluluğunun hangi Üye Devlete ait olduğunu belirlenmesine hizmet eder.)<ref>Sistem Norveç, İzlanda ve İsviçre’yi kapsayacak biçimde genişletilmiştir.</ref>
[[Category:Raporlar_(2022)]]
 
Avrupa Birliği mevzuatı internet sitesinde yer alan “Europa” üzerine Dublin II Tüzüğü<ref>http://europa.eu/legislation_summaries/justice_freedom_security/free_movement_of_persons_asylum_immigration/l33153_en.htm</ref> sayfasına müracaat ediniz. Aşağıdaki metin bu sayfadan alınmıştır:
 
Dublin Tüzüğü uyarınca, Üye Devletler kendi egemenlik alanında yapılan sığınma başvurusunu incelemekten nesnel ve hiyerarşik kriterler temelinde hangi Üye Devletin sorumlu olduğunu dair değerlendirmek zorundadırlar. Bu sistemin amacı “eşzamanlı veya birbiriri ardına yapılmış mükerrer iltica taleplerini (asylum shopping)” önlemek ve ayrıca her iltica başvurusunun yalnızca tek bir Üye Devlet tarafından işleme konmasını sağlamaktır.
 
Tüzükteki kriterler gereğince başka bir Üye Devletin sorumlu kılındığı hallerde, söz konusu Devletten sığınmacının sorumluluğunu üstlenmesi ve başvurusunu incelemesi istenir.Şayet bu şekilde istekte bulunulan Üye Devlet bu sorumluluğu kabul ederse, ilk Üye Devlet sığınmacıyı bu Üye Devlete nakletmelidir.
 
<br>
 
'''&nbsp;“Dublin” mevzuatı kapsamında geri gönderme halinde kötü muamele<ref>Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 3. Maddesi.</ref> riski'''
 
'''''T.I. – Birleşik Krallık Davası<ref>http://hudoc.echr.coe.int/sites/eng/pages/search.aspx?i=001-5105</ref>:''''' Sri Lanka vatandaşı olan başvuran, Almanya’dan ayrılarak Birleşik Krallık’a iltica başvurusunda bulunmuştur. Birleşik Krallık, Dublin II Tüzüğü gereğince Almanya’dan başvuranın iltica talebini inceleme sorumluluğunu üstlenmesini talep etmiştir. Başvuran Alman makamlarının kendisini Sri Lanka’ya iade etmesinden korkmakta, Sri Lanka’da güvenlik güçlerinin, LTTE’nin<ref>Bağımsızlık için silahlı çatışma yürüten bir Tamil Örgütü.</ref> ve Hükümet yanlısı Tamil aktivist örgütlerinin elinde 3. Maddeye aykırı muamele göreceği konusunda gerçek bir risk bulunduğunu iddia etmekteydi. Başvuran, Sri Lanka’da LTTE’nin kötü muamelesine uğradığını ve evini terk etmek zorunda kaldığını ileri sürmekteydi. Bunun yanısıra, Tamil Kaplanı olduğu şüphesiyle Colombo’da üç ay tutsak tutularak güvenlik güçlerinin işkencesine maruz kaldığını iddia etmekteydi. Başvuru '''kabul edilemez''' ilan edilmiştir (07.03.2000 tarihli karar): AİHM Almanya’nın başvuranı 3. Madde hilafına Sri Lanka’ya iade edeceği yönünde gerçek bir risk olmadığını kaydetmiştir.<ref>AİHM kararında başvuranın bir ara ülkeye sınırdışı edilmesinin, Birleşik Krallık’ın başvuranın sınırdışı kararı nedeniyle 3. Maddeye aykırı muameleye maruz kalmamasını sağlama sorumluluğunu etkilemediğinifckLRkaydetmiştir.</ref>
 
<br>
 
'''''K.R.S. – Birleşik Krallık Davası<ref>http://hudoc.echr.coe.int/sites/eng/pages/search.aspx?i=001-90500</ref>:&nbsp;'''''İran vatandaşı olan başvuran, Yunanistan üzerinden Birleşik Krallık’a giriş yapmıştır. Britanya makamları Dublin II Tüzüğü gereğince Yunanistan’dan başvuranın iltica talebini inceleme sorumluluğunu üstlenmesini talep etmiş, Yunanistan da bu talebi kabul etmiştir. Başvuran, Yunanistan’daki sığınmacıların durumu nedeniyle Birleşik Krallık’tan Yunanistan’a gönderilmesinin 3. Maddeye aykırı olacağını iddia etmekteydi. Başvuru'''kabul edilemez''' ilan edilmiştir (02.12.2008 tarihli karar): ”Aksine bir kanıt temin edilmedikçe, Yunanistan’ın iade edilen kimselerle ilgili yükümlülüklerini yerine getirileceği varsayılmalıdır.” AİHM ayrıca Yunanistan’ın İran’a hiç kimseyi iade etmediğini kaydetmiştir.
 
<br>
 
'''''[[M.S.S / Belçika ve Yunanistan|M.S.S – Belçika ve Fransa Davası:]]&nbsp;<ref>http://hudoc.echr.coe.int/sites/eng-press/pages/search.aspx#{"display":["1"],"dmdocnumber":["880344"]}</ref>&nbsp;'''''21.01.2011 Dava, bir sığınmacının Belçika makamlarınca Dublin II Tüzüğünün uygulanması suretiyle Yunanistan’a sınırdışı edilmesi ile ilgili idi. AİHM 2 Temmuz 2009 tarihinde, AİHM’de süreç devam ederken başvuranın Afganistan’a iade edilmemesi amacıyla Yunanistan’a karşı AİHM İçtüzüğünün 39. Maddesinin uygulanmasına karar vermiştir.
 
<br>
 
'''AİHM:'''
 
Başvuranın Yunanistan’da tutulduğu şartlar nedeniyle '''Yunanistan’ın 3. Maddeyi''' (insanlık dışı veya aşağılayıcı muamele veya ceza yasağı) ) '''ihlal ettiğine''' hükmetmiştir.
 
<br>
 
Başvuranın durumunda sığınma usulündeki eksiklikler nedeniyle '''3. Madde ile bağlantılı olarak 13. Maddenin''' (etkili başvuru hakkı) '''Yunanistan tarafından ihlal edildiğine''' karar vermiştir.
 
<br>
 
Başvuranı Yunanistan’daki iltica usulündeki eksikliklerle bağlantılı risklere ve 3. Maddeye aykırı tutulma ve yaşama şartlarına maruz bıraktığı gerekçesiyle '''Belçika’nın 3. Maddeyi ihlal ettiğine''' hükmetmiştir.
 
<br>
 
Başvuranın sınırdışı kararına karışı kullanabileceği etkili bir başvuru yolu bulunmaması nedeniyle '''Belçika’nın 3. Maddeyle bağlantılı olarak 13. Maddeyi ihlal ettiğine''' hükmetmiştir.
 
<br>
 
Avrupa Birliği Adalet Divanı (ABAD) Büyük Dairesinin 21 Aralık 2011 tarihli bir kararında<ref>http://curia.europa.eu/jcms/upload/docs/application/pdf/2011-12/cp110140en.pdf</ref> AİHM’ninkine benzer bir tutum benimsenmiş ve M.S.S – Belçika ve Yunanistan davasına açıkça atıfta bulunulmuştur (özellikle bkz. ABAD kararının 88-91. paragrafları).
 
<br>
 
<u>46. Madde</u>: (Kararların bağlayıcılığı ve infazı): Yunanistan gecikmeksizin başvuranın iltica talebinin Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin gerekliliklerini karşılayıp karşılamadığını esas bakımından incelemekle ve inceleme devam ettiği sırada başvuranı sınırdışı etmemekle yükümlü idi.
 
<br>
 
<br>
 
'''AİHM’de derdest “Dublin” davaları'''
 
Halihazırda AİHM’de sığınmacılara karşı “Dublin” Topluluk hukukunun uygulanmasına dair yaklaşık 90 dava bulunmaktadır. Bu başvuruların çoğu Hollanda, Finlandiya, Birleşik Krallık ve Fransa aleyhinedir.
 
<br>
 
<br>
 
'''Geçici Tedbirler'''
 
Davaların çoğunda başvuranlar geçici tedbir '''(AİHM İçtüzüğünün 39. Maddesi)''' uygulanmasını talep etmişlerdir.
 
Geçici tedbirler, '''AİHM’deki usulün bir parçası olarak uygulanmaktadır'''. Bu tedbirler, dava AİHM’de görülürken uygulanmakta olup AİHM’nin sonunda kabul edilebilirlik/esas hakkında nasıl bir karar vereceğini göstermez. Geçici tedbir genellikle ilgilinin başvurusu incelenirken sınırdışı kararının yürütmesinin durdurulması biçiminde uygulanmaktadır (ancak, AİHM başvuranın durumunu takip eder ve dava incelenirken bu tedbiri kaldırabilir).
 
<br>
 
Sınırdışı ve İade Uygulamaları<ref>http://www.echr.coe.int/NR/rdonlyres/211A6F9C-A4EC-4CF7-AB2E-42E9D49FB2EF/0/FICHES_Expulsions_et_extraditions_EN.pdf</ref> başlıklı Bilgi Notunda Geçici tedbirlerle ilgili daha fazla bilgi bulunabilir.
 
<br>
 
<br>
 
''Basın İrtibat:'' Céline Menu-Lange +33 (0)3 90 21 42 08
 
(Bu bilgi notunun Türkçe çevirisi, Türkiye Cumhuriyeti Adalet Bakanlığı’nın katkılarıyla hazırlanmıştır.)
 
<br>
 
----
 
<br>
 
<references /><br>
 
<br>
 
{{AİHM}}
 
{{Raporlar}}
 
[[Category:Raporlar_(2012)]] [[Category:AİHM_Kararları]] [[Category:Rapor_(Avrupa)]]

23.00, 13 Kasım 2026 itibarı ile sayfanın şu anki hâli

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) tarafından yayımlanan “Dublin” cases (“Dublin” davaları) başlıklı tematik bilgi notu. Mahkeme bilgi notlarını düzenli olarak güncellemektedir; Kasım 2026 itibarıyla Mahkeme’nin internet sitesindeki İngilizce sürüm Ocak 2022 tarihlidir.

Bilgi notu, bir üçüncü ülke vatandaşının Avrupa Birliği üye devletlerinden birinde yaptığı sığınma başvurusunu incelemekten hangi devletin sorumlu olduğunu belirleyen Dublin sistemini kısaca tanıttıktan sonra, Dublin transferlerine ilişkin AİHM kararlarını kronolojik olarak özetlemektedir. Mahkeme, T.I. / Birleşik Krallık (2000) kararında kişinin bir ara ülkeye gönderilmesinin gönderen devleti 3. maddeye aykırı muameleye maruz kalmamasını sağlama sorumluluğundan kurtarmadığını belirtmiş; K.R.S. / Birleşik Krallık (2008) kararında ise aksi kanıtlanmadıkça Yunanistan’ın yükümlülüklerine uyacağının varsayılması gerektiğini kabul etmiştir. Bu yaklaşım M.S.S / Belçika ve Yunanistan (Büyük Daire, 2011) kararıyla değişmiştir: Mahkeme, Yunan sığınma sistemindeki eksiklikleri bilmesi gereken Belçika’nın başvurucuyu bireysel bir güvence almadan Yunanistan’a göndererek 3. maddeyi ihlal ettiğine; Yunanistan’ın ise tutulma ve yaşam koşulları nedeniyle 3. maddeyi, sığınma başvurusunun incelenmesindeki eksiklikler nedeniyle de 3. maddeyle bağlantılı olarak 13. maddeyi ihlal ettiğine hükmetmiştir. Avrupa Birliği Adalet Divanı da 21 Aralık 2011 tarihli kararında benzer bir tutum benimsemiştir. Bilgi notunda ayrıca Avusturya’dan Macaristan’a ve Yunanistan’a transferlere ilişkin Mohammed / Avusturya (2013), Sharifi / Avusturya (2013) ve Mohammadi / Avusturya (2014) kararları, İtalya’nın Adriyatik limanlarından Yunanistan’a otomatik geri göndermelerine ilişkin Sharifi ve Diğerleri / İtalya ve Yunanistan (2014) kararı ve altı çocuklu bir ailenin İtalya’ya gönderilmesi için bireysel güvence alınmasını şart koşan Tarakhel / İsviçre (Büyük Daire, 2014) kararı yer almaktadır. Mahkeme, İtalya’ya transferlere ilişkin A.M.E. / Hollanda (2015), A.S. / İsviçre (2015) ve Dublin III Tüzüğü kapsamındaki M.T. / Hollanda (2021) kararlarında, İtalya’daki kabul koşullarının M.S.S. kararı dönemindeki Yunanistan ile kıyaslanamayacağını ve tek başına bu ülkeye yapılacak tüm transferleri engellemediğini belirterek ihlal bulmamış ya da başvuruları kabul edilemez bulmuştur. Bilgi notunun Türkçe çevirisi Temmuz 2015 tarihli sürüme dayandığından A.S. / İsviçre ve M.T. / Hollanda kararlarını içermemektedir.

Bilgi notunun güncel İngilizce metni için tıklayınız (AİHM).
Bilgi notunun Türkçe çevirisi için tıklayınız (AİHM; Temmuz 2015 tarihli sürümün Adalet Bakanlığı tarafından yapılan gayriresmî çevirisi).
Bilgi notunun Ekim 2012 tarihli İngilizce metni için tıklayınız; Türkçe çevirisi için tıklayınız.

Diğer AİHM bilgi notları: Yabancıların toplu sınır dışı edilmesi · Gözaltındaki göçmenler · Gözaltındaki refakatli göçmen çocuklar · Gözaltındaki refakatsiz göçmen çocuklar · Geçici tedbirler · Suçluların iadesi ve müebbet hapis cezası · İnsan ticareti · Kölelik, kulluk ve zorla çalıştırma · Sınırdışı ve iade uygulamaları (2012, arşiv)


Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi · AİHM Kararları · Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi İçtüzüğü


Raporlar

Konuya Göre: Türkiye · Suriye · Yunanistan · Avrupa · Ortadoğu · Afrika · Asya · LGBTQ+ · İklim Mültecileri · Tematik Dosyalar
Yıllara Göre: 1989 · 1999 · 2000 · 2001 · 2002 · 2003 · 2004· 2005 · 2006 · 2007 · 2008 · 2009 · 2010 · 2011 · 2012 · 2013 · 2014 · 2015 · 2016 · 2017 · 2018 · 2019 · 2020 · 2021 · 2022 · 2023 · 2024 · 2025 · 2026


"https://www.madde14.org/index.php?title=AİHM_-_Bilgi_Notu;_“Dublin_davaları”&oldid=4023" sayfasından alınmıştır